Do vậy, đối tượng khách hàng của Explorer mới là những người ưa chuộng dòng SUV truyền thống. Ford không tập trung thu nhỏ kích thước xe, mà cải tiến khung gầm, vận hành và thiết kế, góp phần xóa bỏ “danh tiếng” thô kệch nặng nề.

Về thiết kế bên ngoài, có thể thấy Explorer thế hệ mới bớt vuông vức hơn phiên bản hiện tại, tạo nên nét mại cần thiết. Hình thức của Explorer 2011 có nhiều nét khác biệt so với mẫu concept Explorer 2008, cũng không tương đồng với mẫu Flex mặc dù sử dụng chung phần cứng.

Thông thường, các mẫu xe SUV của Ford thường sử dụng xát-xi rời (body-on-frame), tuy nhiên thế hệ mới sẽ chuyển sang dạng cơ sở gầm bệ liền dạng D4 (D4 unibody platform), vốn sử dụng cho Ford Flex và Lincoln MKT. Ford hi vọng sẽ giảm được trọng lượng xe, hạ thấp lượng nhiên liệu tiêu thụ xuống 20-25% nhờ phương pháp này.

Động cơ 2.0-liter EcoBoost có công suất 230 mã lực, mômen xoắn 240 lb.-ft., tiêu thụ nhiên liệu hiệu quả hơn 30% so với 2010 Honda Pilot và 2010 Toyota Highlander (theo công bố từ Ford). Động cơ 3.5-liter V6 sử dụng công nghệ Ti-VCT cho sức mạnh lên tới 285 mã lực và hiệu quả hơn 20% so với phiên bản động cơ V6 của mẫu xe đời 2010.

Giống như các mẫu Ford SUV khác, Explorer mới cũng được trang bị bộ kiểm soát ổn định chống lật RSC bên cạnh Bộ kiểm soát ổn định thông thường. Ford cho biết, ngoài Volvo – nhãn hiệu xe an toàn nhất thế giới, chỉ có Ford trang bị cảm ứng lật thân xe vào bộ cảm ứng thông thường để giữ xe vận hành ổn định. Ngoài ra, Explorer còn trang bị thêm tính năng kiểm soát khi vào cua vào hệ thống kiểm soát độ ổn định trên xe.

Trên mẫu Explorer 2011, Ford trang bị hệ thống kiểm soát độ bám đường mới, giúp người lái lựa chọn điều kiện đường chuẩn hơn, do đó, hệ thống có thể điều chỉnh theo một cách hoàn hảo nhất. Ở hệ thống Kiểm soát độ bám đường đang sử dụng trên Explorer hiện tại, người lái phải lựa chọn giữa các chế độ tự động, độ bám đường cao, hoặc độ bám đường thấp (automatic, high, low traction), vốn gây không ít khó khăn và nhầm lẫn. Hệ thống mới thuộc loại hệ thống kiểm soát độ bám đường sử dụng trên mẫu Land Rover, tăng tính offroad cho xe.

Hệ thống này sẽ trở thành trang bị chuẩn trên mẫu 4x4, vốn chiếm một nửa số lượng Explorer mới bán ra trên thị trường. Hệ thống này sẽ tác động tới động cơ, truyền động, phanh, tốc độ quay của lốp…để có được điều chỉnh tốt nhất. Ford cho biết, nó sẽ là công cụ đắc lực hỗ trợ cho người lái vố không quen với những điều kiện đường xá như đường phủ băng tuyết hoặc đường cát. Ví dụ, khi có tuyết rơi, hệ thống sẽ tác động nhiều đến phanh làm chậm tốc độ của bánh xe. Khi xe chạy trên đoạn đường cát, hệ thống sẽ giữ cho chuyển động của lốp được đều và ổn định nhất để tránh bị lún, trượt.

Hệ thống kiểm soát bám đuôi xe thông minh (ACC) được trang bị chuẩn cho xe. Cảm biến ra đa của ACC ngoài khả năng duy trì tốc độ xe trên đường, còn có khả năng cảnh báo va chạm. Nếu xe ở cự ly quá gần đối với xe trước, cảm biến sẽ báo về máy tính để phát cảnh báo cho người lái. Trong trường hợp người lái không phản ứng kịp, hệ thống sẽ tự động kích hoạt chân phanh giảm vận tốc cho xe, tránh va chạm hoặc giảm thiểu tác động khi va chạm.

Trong trường hợp va chạm là không thể tránh khỏi, hệ thống túi khí sẽ kích hoạt, đồng thời hệ thống đai an toàn tính năng mới giúp phân phối lực đa điểm, tránh đai an toàn siết chặt vào người ngồi, đặc biệt là trẻ em. Nếu như xe bị va chạm từ phía cạnh bên, một cảm biến áp lực đặt ở mặt bên của xe sẽ kích hoạt túi khí sớm trước tín hiệu từ đồng hồ đo gia tốc. Điều này giúp túi khí bung đúng thời điểm hơn, người ngồi trong xe an toàn hơn.

Explorer mới còn được trang bị hệ thống cảnh báo giao lộ, sử dụng các cảm biến ra đa gắn ở các góc sau xe, giúp quan sát hai bên khi xe lùi ra khỏi bãi đỗ. Nó sẽ cảnh báo cho người lái nếu có xe nào tiến tới, đồng thời tầm nhìn sau được hỗ trợ nhờ camera quan sát phía sau có khả năng zoom (phóng to).